ര​ണ്ടാം പി​ണ​റാ​യി സ​ർ​ക്കാ​രി​ന്‍റെ കാ​ല​ത്ത് സം​സ്ഥാ​ന​ത്തെ മൃ​ഗ​സം​ര​ക്ഷ​ണ-​ക്ഷീ​ര വി​ക​സ​ന​മേ​ഖ​ല മു​ന്നേ​റ്റ​ത്തി​ന്‍റെ പാ​ത​യി​ലാ​ണ്. ക​ർ​ഷ​കു​ടെ വീ​ട്ടു​പ​ടി​ക്ക​ൽ സേ​വ​നം, ഇ​രു​പ​ത്തി​നാ​ലു മ​ണി​ക്കൂ​റും പ്ര​വ​ർ​ത്തി​ക്കു​ന്ന മൃ​ഗാ​ശു​പ​ത്രി​ക​ൾ, സ​മ​ഗ്ര ക​ന്നു​കാ​ലി ഇ​ൻ​ഷ്വ​റ​ൻ​സ് പ​ദ്ധ​തി എ​ന്നി​വ എ​ടു​ത്തു​പ​റ​യാ​വു​ന്ന നേ​ട്ട​മാ​ണ്.

പാ​ലു​ത്പാ​ദ​ന​ക്ഷ​മ​ത​യി​ൽ സം​സ്ഥാ​നം ര​ണ്ടാം സ്ഥാ​ന​ത്ത് എ​ത്തി​യെ​ങ്കി​ലും ക്ഷീ​ര​ക​ർ​ഷ​ക​ർ തൃ​പ്ത​ര​ല്ല. ഉ​ത്പാ​ദ​ന​ച്ചെ​ല​വ് വ​ർ​ധി​ച്ച​തി​നാ​ൽ പാ​ൽ വി​ല വ​ർ​ധി​പ്പി​ക്ക​ണ​മെ​ന്നാ​ണ് ക​ർ​ഷ​ക​രു​ടെ ആ​വ​ശ്യം. അ​ന്താ​രാ​ഷ്ട്ര മൃ​ഗ​സം​ര​ക്ഷ​ണ ദി​ന​വും ദേ​ശീ​യ ക്ഷീ​ര ദി​ന​വും ആ​ച​രി​ക്കു​ന്ന അ​വ​സ​ര​ത്തി​ൽ മൃ​ഗ​സം​ര​ക്ഷ​ണ-​ക്ഷീ​ര വി​ക​സ​ന മ​ന്ത്രി ജെ. ​ചി​ഞ്ചു​റാ​ണി ക​ർ​ഷ​ക​ൻ മാ​സി​ക എ​ഡി​റ്റ​ർ ഇ​ൻ-​ചാ​ർ​ജ് സെ​ബി​ൻ ജോ​സ​ഫി​ന് ന​ൽ​കി​യ അ​ഭി​മു​ഖം.

സം​സ്ഥാ​ന​ത്തു മൃ​ഗ​സം​ര​ക്ഷ​ണം ഉ​റ​പ്പു​വ​രു​ത്താ​ൻ സ​ർ​ക്കാ​ർ സ്വീ​ക​രി​ച്ചി​രി​ക്കു​ന്ന പ്ര​ധാ​ന ന​ട​പ​ടി​ക​ൾ? ക​ന്നു​കാ​ലി​ക​ളു​ടെ​യും ക്ഷീ​ര​ക​ർ​ഷ​ക​രു​ടെ​യും എ​ണ്ണം കു​റ​യു​ന്നു സാ​ഹ​ച​ര്യ​ത്തി​ൽ വ​കു​പ്പ് സ്വീ​ക​രി​ച്ച ന​ട​പ​ടി​ക​ൾ?

ക​ർ​ഷ​ക​രു​ടെ ദീ​ർ​ഘ​നാ​ള​ത്തെ ആ​വ​ശ്യ​മാ​യി​രു​ന്നു വീ​ട്ടു​പ​ടി​ക്ക​ൽ സേ​വ​നം എ​ത്തി​ക്കു​ക എ​ന്ന​ത്. ഇ​തി​നാ​യി 76 ബ്ലോ​ക്ക് പ​ഞ്ചാ​യ​ത്തു​ക​ളി​ൽ മൊ​ബൈ​ൽ വെ​റ്റ​റി​ന​റി യൂ​ണി​റ്റു​ക​ൾ സ്ഥാ​പി​ച്ചു പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നം ആ​രം​ഭി​ച്ചു.

12 ജി​ല്ലാ കേ​ന്ദ്ര​ങ്ങ​ളി​ൽ ആ​ധു​നി​ക ശ​സ്ത്ര​ക്രി​യാ സം​വി​ധാ​ന​ങ്ങ​ളോ​ടു കൂ​ടി​യ മൊ​ബൈ​ൽ സ​ർ​ജ​റി യൂ​ണി​റ്റു​ക​ൾ, 156 കേ​ന്ദ്ര​ങ്ങ​ളി​ൻ രാ​ത്രി​കാ​ല അ​ടി​യ​ന്തി​ര ചി​കി​ത്സാ സം​വി​ധാ​നം, ക​ന്നു​കു​ട്ടി പ​രി​പാ​ല​ന പ​ദ്ധ​തി, ഇ​ട​ത്ത​രം ഡ​യ​റി ഫാ​മു​ക​ൾ​ക്കാ​യി സ​മ​ഗ്ര ഫാം ​എ​യ്ഡ് പാ​ക്കേ​ജ്, 1962-കോ​ൾ സെ​ന്‍റ​ർ, 24 മ​ണി​ക്കൂ​റും പ്ര​വ​ർ​ത്തി​ക്കു​ന്ന 31 മൃ​ഗാ​ശു​പ​ത്രി​ക​ൾ എ​ന്നി​വ ന​ട​പ്പി​ലാ​ക്കി.

ക​ർ​ഷ​ക​ർ​ക്ക് മൃ​ഗ​സം​ര​ക്ഷ​ണ വ​കു​പ്പി​ന്‍റെ ദു​ര​ന്ത​നി​വാ​ര​ണ ഫ​ണ്ടി​ൽ​നി​ന്നു ന​ൽ​കു​ന്ന ന​ഷ്ട​പ​രി​ഹാ​ര​തു​ക വ​ർ​ധി​പ്പി​ച്ചു. കൂ​ടു​ത​ൽ തൊ​ഴി​ല​വ​സ​ര​ങ്ങ​ൾ സൃ​ഷ്ടി​ക്കു​ന്ന​തി​നാ​യി ഫാം ​ലൈ​സ​ൻ​സിം​ഗ് ച​ട്ട​ങ്ങ​ൾ പ​രി​ഷ്ക​രി​ച്ചു. മൃ​ഗ​സം​ര​ക്ഷ​ണ പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ങ്ങ​ളു​ടെ എ​ല്ലാ വ​ശ​ങ്ങ​ളും ഡി​ജി​റ്റ​ലാ​യി സം​യോ​ജി​പ്പി​ക്കു​വാ​ൻ ന്ധ​ഇ-​സ​മൃ​ദ്ധ’ പ​ദ്ധ​തി, സം​രം​ഭ​ക​ത്വ വി​ക​സ​ന സെ​ൽ എ​ന്നി​വ സ്ഥാ​പി​ച്ചു.

ക​ന്നു​കാ​ലി​ക​ളു​ടെ​യും ക​ർ​ഷ​ക​രു​ട​യും എ​ണ്ണം കു​റ​ഞ്ഞു വ​രു​ന്നു എ​ന്ന​ത് ഒ​രു വ​സ്തു​ത​യാ​ണെ​ങ്കി​ലും പാ​ലു​ത്പാ​ദ​ന​ത്തി​ൽ കു​റ​വ് വ​ന്നി​ട്ടി​ല്ല. വ​കു​പ്പ് മു​ഖേ​ന ന​ട​ത്തി​യി​ട്ടു​ള്ള വി​ക​സ​ന പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ങ്ങ​ളി​ലൂ​ടെ അ​ത്യു​ത്പാ​ദ​ന ശേ​ഷി​യു​ള്ള ഒ​രു ക​ന്നു​കാ​ലി സ​ന്പ​ത്തു ന​മു​ക്കു​ണ്ട് എ​ന്ന​തി​നു​ള്ള തെ​ളി​വ് കൂ​ടി​യാ​ണ​ത്.

തെ​രു​വു​നാ​യ ശ​ല്യ​വും പേ​വി​ഷ​ബാ​ധ​യും വ​ർ​ധി​ക്കു​ന്നു. മൃ​ഗ​സം​ര​ക്ഷ​ണ വ​കു​പ്പി​ന്‍റെ അ​ആ​ഇ സെ​ന്‍റ​റു​ക​ൾ ആ​രം​ഭി​ച്ചെ​ങ്കി​ലും പൊ​തു​ജ​ന​ങ്ങ​ളു​ടെ പി​ന്തു​ണ കു​റ​വാ​ണ്. തെ​രു​വു​നാ​യ ശ​ല്യം കു​റ​യ്ക്കാ​നും പേ​വി​ഷ ബാ​ധ​ത​ട​യാ​നു​മു​ള്ള ന​ട​പ​ടി​ക​ൾ?

സം​സ്ഥാ​ന​ത്തു 2019 സെ​ൻ​സ​സ് പ്ര​കാ​രം സം​സ്ഥാ​ന​ത്തെ തെ​രു​വ് നാ​യ​ക​ളു​ടെ എ​ണ്ണം 2.89 ല​ക്ഷ​വും വീ​ട്ടി​ൽ വ​ള​ർ​ത്തു​ന്ന നാ​യ്ക്ക​ളു​ടെ എ​ണ്ണം 8.3 ല​ക്ഷ​വും ആ​ണ്. നി​ല​വി​ൽ സം​സ്ഥാ​ന​ത്ത് അ​നി​മ​ൽ വെ​ൽ​ഫെ​യ​ർ ബോ​ർ​ഡ് ഓ​ഫ് ഇ​ന്ത്യ​യു​ടെ അ​നു​മ​തി​യു​ള്ള ആ​കെ 17 എ​ബി​സി കേ​ന്ദ്ര​ങ്ങ​ൾ വ​ള​രെ ന​ല്ല രീ​തി​യി​ൽ പ്ര​വ​ർ​ത്തി​ക്കു​ന്നു​ണ്ട്.

എ​ന്നാ​ലും തെ​രു​വ് നാ​യ്ക്ക​ളെ വ​ന്ധീ​ക​രി​ക്കു​ന്ന​തി​നു​ള്ള പു​തി​യ കേ​ന്ദ്ര​ങ്ങ​ൾ സ്ഥാ​പി​ക്കു​ന്ന​തി​നു പൊ​തു​ജ​ന​ങ്ങ​ളു​ടെ എ​തി​ർ​പ്പ് പ​ല സ്ഥ​ല​ങ്ങ​ളി​ലും വ​ള​രെ​യ​ധി​കം രൂ​ക്ഷ​മാ​ണ്. ഈ ​ഒ​രു സാ​ഹ​ച​ര്യ​ത്തി​ലാ​ണ് മൃ​ഗ​സം​ര​ക്ഷ​ണ വ​കു​പ്പി​ന്‍റെ​യും ത​ദ്ദേ​ശ സ്വ​യം​ഭ​ര​ണ വ​കു​പ്പി​ന്‍റെ​യും ആ​ഭി​മു​ഖ്യ​ത്തി​ൽ പോ​ർ​ട്ട​ബി​ൾ അ​ആ​ഇ കേ​ന്ദ്ര​ങ്ങ​ൾ സ്ഥാ​പി​ക്കു​ന്ന​തി​ന് തീ​രു​മാ​നി​ച്ച​ത്.

ആ​ദ്യ​ത്തെ പോ​ർ​ട്ട​ബി​ൾ എ​ബി​സി യൂ​ണി​റ്റ് തി​രു​വ​ന​ന്ത​പു​രം ജി​ല്ല​യി​ലെ നെ​ടു​മ​ങ്ങാ​ട് മു​നി​സി​പ്പാ​ലി​റ്റി പ​രി​ധി​യി​ൽ സ്ഥാ​പി​ക്കും. ഇ​ത്ത​ര​ത്തി​ൽ ഇ​ന്ത്യ​യി​ലെ ത​ന്നെ ആ​ദ്യ​ത്തെ ഒ​രു സം​രം​ഭ​മാ​ണി​ത്. ഇ​തു​കൂ​ടാ​തെ ഉ​ത്ത​ര​വാ​ദി​ത്വ​മു​ള്ള വ​ള​ർ​ത്തു​മൃ​ഗ ഉ​ട​മ​സ്ഥാ​വ​കാ​ശം ത​ദ്ദേ​ശ സ്വ​യം​ഭ​ര​ണ സ്ഥാ​പ​ന​ങ്ങ​ളി​ൽ​നി​ന്നു ലൈ​സ​ൻ​സ് മു​ഖേ​ന നേ​ടി​യെ​ടു​ത്ത് അ​വ​യെ വ​ള​ർ​ത്തു​ക എ​ന്ന​തു ന​മ്മു​ടെ നി​ത്യ​ജീ​വി​ത​ത്തി​ന്‍റെ ഭാ​ഗ​മാ​ക്കേ​ണ്ട​താ​യി​ട്ടു​ണ്ട്.

ന​മ്മു​ടെ വീ​ടു​ക​ളി​ലെ മാ​ലി​ന്യം പൊ​തു​സ്ഥ​ല​ങ്ങ​ളി​ലേ​യ്ക്ക് വ​ലി​ച്ചെ​റി​യാ​തി​രി​ക്കു​വാ​നും അ​തു ശാ​സ്ത്രീ​യ​മാ​യി സം​സ്ക​രി​ച്ച് അ​തു​വ​ഴി അ​വ​യെ ഭ​ക്ഷ​ണ​മാ​ക്കു​ന്ന തെ​രു​വ് നാ​യ്ക്ക​ളു​ടെ വം​ശ​വ​ർ​ധ​ന​വ് ത​ട​യു​വാ​നും ഓ​രോ പൗ​ര​നും ക​ഴി​യും.

സം​സ്ഥാ​ന​ത്ത് പാ​ലു​ത്പാ​ദ​നം വ​ർ​ധി​പ്പി​ക്കാ​നും പാ​ലു​ത്പാ​ദ​ന​ത്തി​ൽ സ്വ​യം പ​ര്യാ​പ്ത​ത നേ​ടു​ന്ന​തി​നും എ​ന്തൊ​ക്കെ പ​ദ്ധ​തി​ക​ൾ ആ​വി​ഷ്ക​രി​ച്ചു?

2024-25 വ​ർ​ഷം 55.92 കോ​ടി രൂ​പ ക്ഷീ​ര​മേ​ഖ​ല​യി​ലെ വി​വി​ധ പ​ദ്ധ​തി​ക​ൾ​ക്കാ​യി ചെ​ല​വ​ഴി​ച്ചു. മു​ൻ വ​ർ​ഷ​ങ്ങ​ളി​ൽ സ​ർ​ക്കാ​രി​ൽ​നി​ന്ന് അ​നു​വ​ദി​ച്ച തു​ക​യു​ടെ 95 ശ​ത​മാ​ന​ത്തോ​ളം ക​ർ​ഷ​ക​ക്ഷേ​മ​ത്തി​നാ​യി ഉ​പ​യോ​ഗ​പ്പെ​ടു​ത്തു​വാ​ൻ ക്ഷീ​ര​വി​ക​സ​ന​വ​കു​പ്പി​ന് സാ​ധി​ച്ചി​ട്ടു​ണ്ട്.

സ​ങ്ക​ര​യി​നം പ​ശു​ക്ക​ളു​ടെ പ്ര​തി​ദി​ന പാ​ലു​ത്പാ​ദ​ന ശേ​ഷി​യി​ൽ വ​ന്ന വ​ർ​ധ​ന​വി​ലൂ​ടെ പ​ശു​ക്ക​ളു​ടെ ഉ​ൽ​പാ​ദ​ന ക്ഷ​മ​ത​യി​ൽ കേ​ര​ള​ത്തി​ന് രാ​ജ്യ​ത്ത് ര​ണ്ടാം സ്ഥാ​നം കൈ​വ​രി​ക്കാ​ൻ ക​ഴി​ഞ്ഞു (ഒ​രു പ​ശു​വി​ന് ശ​രാ​ശ​രി പ്ര​തി​ദി​നം 10.79 ലി​റ്റ​ർ).

ക​ഴി​ഞ്ഞ അ​ഞ്ചു വ​ർ​ഷ​ത്തി​നി​ട​യി​ൽ 24,000ത്തോ​ളം പു​തി​യ ഉ​രു​ക്ക​ളെ ന​മ്മു​ടെ സ്റ്റോ​ക്കി​ൽ എ​ത്തി​ക്കു​വാ​ൻ ക​ഴി​ഞ്ഞ​ത് വ​ലി​യ നേ​ട്ട​മാ​ണ്. മി​ൽ​ക്ക് ഷെ​ഡ് ഡെ​വ​ല​പ്മെ​ന്‍റ് പ്രോ​ഗ്രാം, ക്ഷീ​ര​ഗ്രാ​മം പ​ദ്ധ​തി, കി​ടാ​രി പാ​ർ​ക്ക്, ക്ഷീ​ര​ല​യം/​ക്ഷീ​ര​തീ​രം പ​ദ്ധ​തി​ക​ൾ, ബാ​ങ്ക് ഇ​ന്‍റ​റ​സ്റ്റ് സ​ബ് വെ​ൻ​ഷ​ൻ സ്കീം, ​ഇ​ടു​ക്കി സ്പെ​ഷ​ൽ പാ​ക്കേ​ജ്, ഹെ​ർ​ഡ് ക്വാ​റ​ന്‍റെെ​ൻ കം ​ക്യാ​റ്റി​ൽ ട്രേ​ഡിം​ഗ് സെ​ന്‍റ​ർ എ​ന്നി​വ ന​ട​പ്പി​ലാ​ക്കി.